Dünyada insanların önemli bir bölümü hâlâ topraktan yapılmış evlerde yaşıyor ve Anadolu’nun kırsalı yüzyıllarca kerpiçle kuruldu. Toprak ucuz, yerel ve yeniden kullanılabilir, ama suya ve depreme karşı bilgi ister. Bu modül toprağı yapı malzemesi olarak, kerpiç tuğladan sıkıştırılmış toprağa ve toprak sıvaya kadar kurar.
Bu modülün sonunda
- Bir toprağın yapıya uygunluğunu basit saha deneyleriyle sınar.
- Kerpiç, sıkıştırılmış toprak ve toprak sıva tekniklerini ayırır.
- Bir toprak yapıyı su ve deprem bakımından koruyan kararları sıralar.
Dersler
- M03-D01Toprak yapı malzemesi miYayında
Toprağın kil, silt ve kum oranlarının yapı malzemesi olarak davranışını nasıl belirlediğini açıklar ve dünyadaki toprak yapı geleneklerini tanıtır.
Dayanak: Belgelenmiş olgu: «Adobe», «Mudbrick», «Rammed earth», Wikipedia; Aydınalp ve Işık (2024); Erken bulgu: Yetkin ve Özer Yaman (2025) — yalnız özetleri; Minke (2006) ile Houben ve Guillaud (1994) okunmadı
- M03-D02Sahada toprak deneyiYayında
Şişe, şerit ve top deneyleriyle bir toprağın kil oranını sahada tahmin eder ve deneyin sınırlarını açıklar.
Dayanak: Erken bulgu: Saliba, Al-Shaar ve Delage (2025), Barbetti vd. (2026) — yalnız özetleri; şişe deneyi tarifi «Adobe», Wikipedia; Minke (2006) okunmadı
- M03-D03Kerpiç tuğlaYayında
Kerpiç tuğlanın hazırlanmasını, saman katkısının rolünü, kurutulmasını ve örülmesini açıklar.
Dayanak: Erken bulgu: Dawood vd. (2021), Schicker ve Gier (2009) — yalnız özetleri; yapım tarifi «Adobe», Wikipedia (atıfsız bölüm); TS 2514 ve TS 2515 okunmadı
- M03-D04Sıkıştırılmış toprakYayında
Sıkıştırılmış toprak duvarın kalıpta katman katman nasıl yapıldığını açıklar ve kerpiçle karşılaştırır.
Dayanak: Erken bulgu: Jaquin vd. (2009); Belgelenmiş olgu: Dai ve Li (2019, Pingyao), «Rammed earth» Wikipedia; Usta görüşü: Hoppe (2022) — yalnız özetleri; Minke (2006) ile Houben ve Guillaud (1994) okunmadı
- M03-D05Toprak sıvaYayında
Toprak sıvanın nem düzenleme özelliğini açıklar ve iç mekânda kullanımının hava kalitesine etkisini tartışır.
Dayanak: Erken bulgu: Maskell vd. (2018) sıva kalınlığı ve nem tamponlama; Nutt vd. (2020) Nordtest ölçümleri; Darling ve Corsi (2017), kil kaplamaların ozon tutumu
- M03-D06Su: iyi bir şapka, iyi bir çizmeYayında
Bir toprak yapıyı yağmurdan ve zemin neminden koruyan saçak ve taş temel kararlarını kesitte gösterir.
Dayanak: Erken bulgu: Chiu, Ge ve Stathopoulos (2015), saçağın rüzgârla sürüklenen yağmura etkisi; Torres (2018), zemin nemi; Lo ve Song (2025), cepheye göre aşınma; Wikipedia Eaves, Cob, Damp proofing
- M03-D07Toprak yapı ve depremYayında
Kerpiç yapıların depremde nasıl hasar gördüğünü ve hatıl, köşe bağlantısı ve hafif çatı gibi önlemleri açıklar.
Dayanak: Tekrarlanmış bulgu: Maheri vd. (2005) Bam; Sayın vd. (2013) Maden-Elazığ; Reyes vd. (2019) köşe duvarı sarsma masası; Standart: TBDY 2018, 11.2.4